000 con lợn và khoảng 8,5 triệu con gia cầm
000 con trâu, 94. “Đây là chương trình do tỉnh hỗ trợ kinh phí để các huyện tự lập dự án, tự khai triển nên việc tổng kết, đánh giá kết quả là do huyện thực hiện chứ không phải Sở” – ông Ý nói.
Như vậy, có nghĩa là 32 khu CNTT của Vĩnh Phúc đã “đắp chiếu”, phung phá khoảng 100ha đất và hơn 20 tỷ đồng. Năm 2009, tỉnh Vĩnh Phúc khai triển thí điểm 11 khu chăn nuôi hội tụ (CNTT) và năm 2010, bổ sung 26 khu tại các huyện Tam Dương, Vĩnh Tường, Lập Thạch. Theo đó, tỉnh sẽ hỗ trợ 1,5 tỷ đồng/mô hình ở vùng đồng bằng; 1,8 tỷ đồng/mô hình vùng miền núi để đầu tư các thiết bị hạ tầng như đường, điện, khu xử lý chất thải…; các khu CNTT phải cách xa khu dân cư, có diện tích từ 5ha trở lên.
“… Đuôi chuột” Anh Đinh Tiến Văn hiện đang nuôi 7. Bên cạnh đó, do điều kiện chăn nuôi khó khăn, giá thức ăn liên tục tăng, trong khi giá bán lợn, gà… liên tục giảm, nhiều người thua lỗ nên bà con không thắm thiết với nghề nữa. Về điều này, ông Ý nói, hồ hết các khu CNTT thoạt tiên tư khoảng 70 – 80% vốn, sau đó do không hiệu quả nên huyện đã cho dừng khai triển.
Bàn thảo với chúng tôi về căn nguyên khiến chương trình CNTT thất bại, ông Trần Quốc Quân – Trưởng phòng Chăn nuôi (Sở NNPTNT Vĩnh Phúc) cho rằng, có nhiều duyên do, nhưng cốt yếu do dồn điển đổi thửa, dẫn đến các hộ có diện tích dồn đổi tại khu CNTT nhưng lại không chăn nuôi và ngược lại.
Chương trình được đánh giá là một “sáng kiến”, bước ngoặt cho ngành chăn nuôi Vĩnh Phúc. Theo ông Nguyễn Ngọc Thanh – Phó Giám đốc Sở NNPTNT Vĩnh Phúc, chương trình CNTT của tỉnh thất bại hoàn toàn bởi chỉ có vài hộ dọn về khu CNTT. Theo ông Ý, nếu không giữ lại các khu CNTT này, về sau sẽ không còn quỹ đất, khi đó có muốn phát triển CNTT cũng không được.
“Tại một số khu CNTT đã xảy ra tình trạng người dân lợi dụng lấy đất xây dựng nhà vững chắc, chẳng khác nào ngôi làng nhỏ. Mặc dù vậy, ông Ý vẫn bảo vệ quan điểm và Sở NNPTNT?đang đề nghị tỉnh giữ lại các khu CNTT, kể cả những khu không hiệu quả, đang bỏ hoang nhiều năm nay.
Duyên do theo tôi là do quản lý không tốt, bố trí vị trí chưa hợp lý…” – ông Thanh nói. Khi bắt đầu triển khai, hầu hết người chăn nuôi đều rất phấn khởi, nồng nhiệt dự chương trình. Ngoài ra, các hộ chăn nuôi vẫn phải tự lo đầu ra nên rất bấp bênh.
Ai cũng tin rằng, vào khu CNTT sẽ hạn chế được ô nhiễm, dịch bệnh, tạo ra nơi cung cấp sản phẩm lớn, buôn bán thuận tiện, nhưng đáng tiếc là mô hình đã thất bại.
Anh Đinh Tiến Văn phải giảm đàn vì chăn nuôi thua lỗ do giá cám tăng cao, đầu ra bế tắc.
“Đầu voi…” Để vực dậy phong trào chăn nuôi, góp phần xúc tiến phát triển kinh tế, tăng thu nhập cho người dân, UBND tỉnh Vĩnh Phúc đã xây dựng chương trình đưa chăn nuôi nhỏ lẻ trong khu dân cư ra các khu CNTT.
Đây là “đẩy chăn nuôi ra khỏi làng”, chứ không phải CNTT. Ông Bùi Như Ý – Phó Giám đốc Sở NNPTNT tỉnh Vĩnh Phúc cho biết: Hiện chỉ còn 4 khu đang hoạt động, gồm: Khu CNTT tại xã Sơn Quang, huyện Lập Thạch (nuôi lợn); khu Đồi Mé, xã Thanh Xuân, huyện Tam Dương (nuôi gà); khu xã Nguyệt Đức, huyện Yên Lạc (tổng hợp) và xã Hoàng Hoa, huyện Tam Dương.
Song song, ông Ý cũng cho biết, đến nay vẫn chưa có đánh giá, tổng kết về chương trình. 000 con gà và 60 lợn nái ở khu Đồi Mé – nơi từng được coi là mô hình CNTT thành công nhất, cho biết: Trước đây có khoảng 30 hộ vào khu chăn nuôi này, nhưng giờ chỉ còn hơn 20 hộ, phần vì đường, điện, hệ thống xử lý nước thải đầu tư chưa đến nơi đến chốn, phần vì chăn nuôi liên tục thua lỗ do chi phí đầu vào quá cao, đầu ra cập kênh.
Chăn nuôi nhỏ lẻ, hộ gia đình vẫn chiếm gần 90% tổng đàn. Nhưng các khu này cũng không thực thụ hiệu quả. “Để người nuôi có lãi, Nhà nước cần quản lý được 3 vấn đề là giá đầu vào, giá đầu ra và dịch bệnh, chứ để dân chúng tự lo thì chẳng khác nào người đi câu” – anh Văn nói.
