Cực điểm của bao tay là cuộc xung đột vũ trang giữa hai bên hồi tháng 8/2008, với việc Moscow công nhận nền độc lập của Nam Ossestia và Abkhazia, hai thực thể ly khai của Gruzia, và Tbilisi cắt đứt quan hệ ngoại giao với Moscow
Giới chức cấp cao Gruzia thời kì qua liên tiếp có những tuyên bố diễn đạt sự thay đổi rõ rệt, đó là duy trì sự thăng bằng trong chính sách đối ngoại của mình trên cơ sở thực dụng. Và thế là Washington đã không gửi bất cứ một quân sĩ nào của mình đến Gruzia. Đó là chưa tính tới việc chính sách đối ngoại của Mỹ hiện thời đã trở nên thực dụng chủ nghĩa hơn nhiều.
Bởi giới chức chóp bu Nhà Trắng đã từng úp mở rằng Mỹ coi Gruzia là bạn, Mỹ ủng hộ sự vẹn tuyền lãnh thổ của Gruzia và kiên quyết ủng hộ Gruzia gia nhập NATO. Tbilisi đã tạo ra một sự bất thần khi quyết định mở màn một cuộc chiến tranh tổng lực nhằm thu hồi vùng cương vực li khai Nam Ossestia vào ngay đêm trước lễ mở đầu Olympic Bắc Kinh 2008. Cuộc chiến kéo dài 5 ngày này chỉ chấm dứt khi Tổng thống Nga khi đó là Dmitry Medvedev, đặt bút kí vào thỏa thuận ngừng bắn do Pháp làm trung gian, vốn đã có sẵn chữ kí của người đồng cấp phía Gruzia, Mikhail Saakashvili.
Là một nhà nước vùng Capcaz, Gruzia có mối quan hệ gần gụi với Nga không chỉ về mặt địa lý, mà hai nước còn có quan hệ lịch sử và văn hóa truyền thống. Đáng lý ra ông Saakashvili phải là người hiểu hơn ai hết lý do dẫn tới động thái “đứng ngoài” của Mỹ. Tbilisi cũng đã bãi bỏ các thủ tục buộc công dân Nga muốn nhập cảnh Gruzia phải có thị thực, và ngay sau đó, Moscow lần đầu tiên đề xuất khôi phục quan hệ ngoại giao với Gruzia.
Cùng ngày, với lý do bảo vệ công dân Nga và tương trợ lực lượng giữ gìn hòa bình tại khu vực xung đột, Nga đã quyết định đưa khoảng 10. Theo đó, sẽ chuyển đổi tỉnh này thành nước cộng hòa tự trị trong thành phần nhà nước cộng hòa tầng lớp chủ nghĩa Xô Viết Gruzia. Cuộc xung đột quy mô lớn, còn gọi là “Cuộc chiến 5 ngày”, giữa Nga và Gruzia chính thức bắt đầu.
Bản thân Tổng thống Gruzia Mikhail Saakashvili cũng đã rất hy vọng vào việc Mỹ sẽ can thiệp quân sự vào cuộc chiến giữa họ với nước hàng xóm khổng lồ, Nga, thậm chí còn coi nó là “bước ngoặt” của bít tất cuộc xung đột, nhất là trong việc bảo vệ các cảng biển và trường bay của nước này.
Tức khắc, phía Nga tuyên bố chính thức về việc kết thúc chiến dịch buộc Gruzia phải đi đến hòa bình, ngày 13/8 Abkhazia cũng thông tin kết thúc chiến dịch phóng thích Kodori.
Có như thế, "giấc mơ" của người Gruzia mới có nhịp trở nên hiện thực.
Tuy nhiên, từ lời nói đến việc làm là một khoảng cách khá xa. 000 người. Đó là chưa kể sự phụ thuộc rất lớn về kinh tế, thương mại của Gruzia vào nước hàng xóm. Hiện thực giấc mơ của người Gruzia Sau rất nhiều thăng trầm, nhất là sau cuộc chiến tranh 5 ngày tại nước cộng hòa Nam Ossestia năm 2008, quan hệ Gruzia và Nga đã và đang có chiều hướng được cải thiện.
Kể từ khi Tổng thống Gruzia Mikhail Saakashvili lên nắm quyền đầu năm 2004 sau sự kiện gọi là "cách mệnh Nhung", quan hệ giữa nhà nước này với Nga luôn trong tình trạng "cơm chẳng lành canh chẳng ngọt". Liên minh châu Âu (EU) cũng chỉ ưng ý bắt đầu thương thảo về một hiệp nghị thương nghiệp tự do sâu rộng với Gruzia sau khi nước này đồng ý không phủ quyết chống lại việc Nga gia nhập Tổ chức thương nghiệp Thế giới (WTO).
Sang ngày hôm sau Gruzia áp dụng tình trạng khẩn cấp ở Tskhinvali. Ngày 9/8, một nước cộng hòa tự trị khác giáp với Nam Ossestia là Abkhazia cũng chính thức dự vào cuộc đối đầu vũ trang với Gruzia, sau khi mở chiến dịch buộc quân đội Gruzia phải rút khỏi hẻm núi Kodori. Ngày 16/8/2013 là tròn 5 năm cuộc chiến tranh chớp nhoáng giữa Nga và Gruzia diễn ra tại nước cộng hòa tự trị Nam Ossestia.
Cuối năm 2011, hai nước đã đạt được thỏa thuận quan trọng, xóa bỏ rào cản rốt cục trong thế nhập Tổ chức thương nghiệp Thế giới của Nga suốt gần 20 năm. Ngay cả Tổng Thư ký NATO Anders Fogh Rasmussen cũng từng bày tỏ mong muốn quan hệ Nga và Gruzia được cải thiện hơn nữa, vì theo ông, tiến triển trong quan hệ giữa Nga và Gruzia sẽ tạo thuân lợi cho việc phát triển quan hệ giữa Nga và NATO, cũng như quan hệ giữa Gruzia với NATO.
Cuộc chiến 5 ngày tại ngày tại nước Cộng hòa tự trị Nam Ossestia năm 2008 được khơi nguồn từ đầu những năm 90 của thế kỷ 20, trong những biến động của không gian Xô Viết chung.
Không hệ trọng quân sự trực tiếp tương trợ Gruzia trong cuộc chiến với Nga, nhưng với những gì đã và đang làm, Mỹ sẽ vẫn thế hết sức để bảo vệ chính quyền thân Washington, duy trì vai trò ứng cử viên NATO của Gruzia.
Chưa dừng lại ở đó, kể từ sau cuộc chiến, Moscow đã thiết lập hiện diện quân sự tại Nam Ossestia, đồng thời chính thức công nhận vùng bờ cõi ly khai này cùng với vùng Abkhazia là hai quốc gia độc lập. Để vãn hồi hòa bình và ổn định cho vùng đất này, ngày 24/6/1992 tại Sochi, Nga, Tổng thống Nga Boris Eltsin, chủ toạ Hội đồng Bộ trưởng Gruzia Eduard Shevardnadze cùng các đại diện của Nam và Bắc Ossestia ký kết một thỏa thuận về các nguyên tắc giải quyết xung đột.
Với sự lên ngôi của phe đối chọi của tỉ phú Bidzina Ivanishvili trong cuộc bầu cử Quốc hội tháng 10/2012, Gruzia càng muốn thúc đẩy tiến trình giảm bít tất tay, xích lại gần với Moscow. Đấy là chưa kể những hậu quả khủng khiếp đối với cả Mỹ và thế giới nếu xảy ra đối đầu trực tiếp giữa hai quân đội hùng mạnh nhất hành tinh này.
Kết quả cuộc tổng tuyển cử tại Gruzia tháng 11/2012 một lần nữa cho thấy xu thế xích lại gần nhau giữa Nga và Gruzia là tất yếu. Theo các đánh giá khác nhau, từ tháng 11/1990 đến tháng 7/1992, hậu quả cuộc xung đột đã làm thiệt mạng tới 4. Cho dù vẫn ưu tiên định hướng châu Âu, trước hết là hội nhập dần dần với EU nhưng mối quan hệ với Nga theo hướng thân thiện hơn vẫn là một nhiệm vụ sát sườn của Gruzia.
/. Người dân hai nước từng trong thành phần Liên bang Xô Viết cũng có sự gắn bó lâu đời. Đa phần dân Gruzia ủng hộ nối lại quan hệ với Nga (Ảnh minh họa, nguồn kyivpost. Các nhà dân tộc chủ nghĩa Gruzia sau đó đã phong bế phong tỏa thủ phủ Tskhinvali trong vòng 4 tháng.
Thực tiễn thì nước Mỹ rất muốn tăng cường sự hiện diện quân sự của mình trong không gian hậu Xô Viết, nhất là ở khu vực Capcaz để biến khu vực này thành bàn đạp thiết thân chĩa vào Nga.
Quan hệ Nga - Gruzia cũng đã bước đầu có những tiến triển rõ rệt. Tình trạng bao tay đã dẫn đến đụng độ quân sự lớn làm nhiều người thương vong ở cả hai bên. Người dân Gruzia đã chọn sự thay đổi nhằm biến "giấc mơ" của họ thành hiện thực, đó là giấc mơ được sống trong thịnh vượng và thăng bình tại khu vực Capcaz vốn đã quá nhiều bất ổn và bao tay.
Đặc biệt, Gruzia tỏ rõ mong muốn xây dựng mối quan hệ thân thiện với các nước láng giềng, trong đó có Nga, bởi vì mối quan hệ tốt đẹp với những nhà nước này mang lại ích cho chính Tbilisi. Cuộc chiến trong không gian Hậu Xô viết thế kỷ 21 đã hé lộ rất nhiều điều. Theo văn kiện này, vào tháng 7/1992 các lực lượng giữ gìn hòa bình hổ lốn Nga-Gruzia-Nam-Bắc Ossestia đã được đưa đến khu vực xung đột, điều này cũng dẫn đến việc ngừng các hành động quân sự và bắt đầu quá trình thương lượng.
Những ích lợi lớn đang gặp nhau và cố nhiên “chuyện nhỏ” Gruzia sẽ bị yếu thế. Tuy vậy Mỹ vẫn tố cáo Nga đã làm cho tình hình trở thành ngày một găng với những “hành động khai hấn hung hăng và hiếu chiến”. Điều đó giải thích tại sao Washington lại ủng hộ việc thành lập một lực lượng quân sự nước ngoài làm nhiệm vụ giữ giàng hòa bình ở Capcaz.
Tổng thống Gruzia Mikhail Saakashvili đã chơi ván bài mạo hiểm bởi ông tin rằng đằng sau Gruzia, Mỹ và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương sẽ sẵn sàng can thiệp một khi Gruzia lâm nguy. Không chỉ có vậy, Moscow còn đưa ra dự án vốn có từ thời Nga hoàng là xây dựng đường hầm nối liền Nga với châu Mỹ qua eo biển Berin. Bối cảnh của cuộc xung đột Gruzia-Nam Ossestia bắt đầu lên cực điểm vào cuối tháng 7 - đầu tháng 8/2008.
Đó là việc NATO sẽ tùng tiệm hàng tỉ euro cho một cuộc chiến mà họ đang sa lầy ở Afghanistan do Nga cho mượn bờ cõi cũng như vùng trời để vận chuyển khí giới, trang bị hậu cần sang Afghanistan.
Kể từ đó, quan hệ giữa Nga và Gruzia đã rơi vào tình trạng gần như "đóng băng". Mỹ chỉ có thể tuyên bố hỗ trợ Gruzia về chính trị và kinh tế mà không dám có những hành động về mặt quân sự, giống như cách họ có thể làm với Ukraina và các nước cộng hòa Baltic vốn đang khao khát hướng về phía Tây.
Thực tế đã khiến ông Saakashvili thất vọng. Ngày 20/9/1990, Quốc hội Nam Ossestia tuyên bố thành lập nước Cộng hòa, nhưng ngày 10/12, Hội đồng vô thượng Gruzia tuyên bố bãi bỏ tỉnh tự trị Nam Ossestia.
Mỹ đã không khó để nhận ra những lợi. Trong cuộc chiến này, tuy không tiến sâu vào lãnh thổ Gruzia mà chỉ dừng lại ở điểm cách thủ đô Tbilisi 45 km, nhưng quân đội Nga khi đó đã ngăn chặn được phần nhiều quân đội Gruzia, cắt đứt các đường hậu cần và cơ sở hạ tầng hiểm yếu của nước này trước sự ngỡ ngàng của Mỹ và phương Tây. Cuộc giao tranh dữ dội nổ ra vào đêm 7 rạng sáng ngày 8/8/2008, khi Gruzia đã pháo kích lớn vào Tskhinvali, và sau đó vậy chiếm đóng Nam Ossestia.
Năm đó, Mỹ cũng rất bận rộn với việc chuẩn bị bầu cử tổng thống và chìm trong những khó khăn kinh tế do vỡ nợ tín dụng, lạm phát cao do giá dầu leo thang. Đó không chỉ là một “sai lầm chiến lược” của Tổng thống Gruzia Saakashvili, mà còn là dịp để Moscow phô diễn sức mạnh và làm xuất hiện những nguyên tố mới trên bàn cờ Nga-phương Tây. Sự kiện này không đơn giản chỉ là cuộc chiến giành ảnh hưởng của hai nước hàng xóm với các vùng cương vực tự trị.
To lớn từ lời đề nghị tăng cường hiệp tác với NATO của Moscow. Với sự dự tác chiến của các lực lượng Nga, sang đến ngày 12/8, quân đội Gruzia bị đánh bật khỏi Nam Ossestia.
Trước những diễn biến hiểm nguy, ngày 8/8, Tổng thống Nga Medvedev đã tuyên bố bắt đầu chiến dịch buộc Gruzia phải đi tới hòa bình ở khu vực xung đột. Đại phần đông cử tri trong các cuộc trưng cầu ý dân này đã lựa chọn mai sau độc lập cho Nam Ossestia. Ý nguyện độc lập của người dân Nam Ossestia được thể hiện ra trong quyết định của Hội đồng dân biểu tỉnh tự trị Nam Ossestia ngày 10/11/1989.
000 quân nhân và hàng trăm đơn vị xe bọc thép vào Nam Ossestia, song song cánh quân trên biển gồm các tàu chiến hạng nặng của Hạm đội Biển Đen cũng tiến vào bờ biển của Abkhazia. Để khẳng định sự ủng hộ của mình đối với Tbilisi, người Mỹ cũng sẽ có mặt nhiều hơn ở Gruzia và không loại trừ khả năng đó là những quân nhân mặc thường phục thực hành sứ mạng nhân đạo.
Nhưng những toan tính đó nghe đâu đã không phù hợp. Nó bắt nguồn từ quá khứ phức tạp tại khu vực cùng những tính liệu địa chính trị. Công trình dự tính tiêu tốn 65 tỉ USD nếu được thực hiện thì cái giá chính trị đạt được thật khó đong đếm.
Tuy nhiên, Hội đồng tối cao Gruzia xác nhận quyết định của các dân biểu Nam Ossestia là trái với Hiến pháp. Mỹ đang cần Nga trong vấn đề hạt nhân Iran vốn được coi là ưu tiên số một của Washington. Cố nhiên kèm theo điều kiện tổ chức này không hấp thu thêm Ukraina và Gruzia. Com) tái tạo “cuộc chiến 5 ngày” 5 năm về trước còn được biết tới với cái tên Chiến tranh Nam Ossestia đã làm thay đổi tình hình tại khu vực Capcaz.
Ý chí độc lập của người dân Nam Ossestia luôn trực và hai lần được mô tả trong các cuộc trưng cầu dân ý vào tháng 1/1992 và tháng 11/2006. Bởi vậy, Mỹ đã chọn cách tránh đối đầu trực tiếp với Nga trên mặt trận. Nước cờ sai trái của lãnh đạo Gruzia Hành động thẳng thừng của Gruzia nhằm thu phục vùng lãnh thổ bị chia cắt Nam Ossestia đã thực thụ làm người láng giềng lớn Nga tức giận.
Sự kiện này cũng đã đưa mối quan hệ giữa hai nước hàng xóm Nga - Gruzia phát triển theo những cách thức hoàn toàn khác. Trong tháng 11/1991, quân đội Gruzia đã được khai triển ở Nam Ossestia. Nhưng ai cũng hiểu ngoài mục đích hạ thấp hình ảnh Nga trên trường quốc tế, Mỹ lớn tiếng chẳng qua vì vai trò siêu cường quân sự độc nhất vô nhị của họ đang bị thách thức nghiêm trọng khi Moscow sử dụng vũ lực như một cách để giải quyết xung đột giống như Washington.
